(عباس علی جمال لیوانی نایب رئیس انجمن بوم‌گردی‌های استان گلستان)
شعار سازمان جهانی گردشگری در سال ۲۰۲۶، «دستورکار دیجیتال و هوش مصنوعی برای بازطراحی گردشگری» است؛ شعاری که یک پیام روشن برای همه ما دارد: آینده گردشگری متعلق به کسانی است که در کنار حفظ اصالت، فرهنگ و هویت بومی، از دانش و فناوری‌های نوین نیز بهره می‌گیرند. امروز هوش مصنوعی دیگر موضوعی دور از دسترس یا مختص شرکت‌های بزرگ و کشورهای پیشرفته نیست. این فناوری می‌تواند به ابزاری کاربردی برای صاحبان اقامتگاه‌های بوم‌گردی، راهنمایان گردشگری، دفاتر خدمات مسافرتی و سایر فعالان این صنعت تبدیل شود.
اما هوش مصنوعی برای ما چه کاربردی دارد؟
۱. جذب گردشگر بیشتر
می‌توانیم برای معرفی اقامتگاه، جاذبه‌های طبیعی، غذاهای محلی، آداب‌ورسوم و تجربه‌های بومی، محتوای جذاب‌تری تولید کنیم و مخاطبان بیشتری را در فضای مجازی به خود جذب کنیم.
۲. ورود به بازارهای گردشگری بین‌المللی
با کمک ابزارهای هوش مصنوعی می‌توانیم محتوای تبلیغاتی، معرفی خدمات و راهنمای سفر را به زبان‌های مختلف، از جمله عربی، روسی، انگلیسی و ترکمنی، تهیه کنیم و ظرفیت‌های کمتر شناخته‌شده روستاهای ایران را به گردشگران خارجی معرفی کنیم.
۳. مدیریت بهتر و کاهش هزینه‌ها
از تنظیم برنامه رزرو و پاسخ‌گویی به پرسش‌های مسافران گرفته تا ثبت درآمد و هزینه، بررسی سود و زیان و تحلیل میزان استقبال گردشگران، ابزارهای هوش مصنوعی می‌توانند به مدیریت دقیق‌تر و تصمیم‌گیری بهتر کمک کنند.
۴. تبلیغات حرفه‌ای با امکانات ساده
برای تولید متن تبلیغاتی، طراحی پوستر، آماده‌سازی سناریوی تیزر، تدوین ایده‌های بازاریابی و معرفی جاذبه‌های اطراف اقامتگاه، دیگر لزوماً به بودجه‌های سنگین و امکانات پیچیده نیاز نداریم. بسیاری از این کارها را می‌توان با ابزارهای در دسترس و یادگیری اصولی آغاز کرد.
۵. حفاظت از هویت بومی در کنار نوآوری
هوش مصنوعی قرار نیست جایگزین مهمان‌نوازی ایرانی، غذاهای محلی، معماری بومی، فرهنگ روستایی و ارتباط انسانی شود؛ بلکه می‌تواند به ما کمک کند این سرمایه‌های ارزشمند را بهتر معرفی کنیم و برای حفظ آن‌ها درآمد پایدار بیشتری به دست آوریم.
شاید در نگاه اول، یادگیری هوش مصنوعی دشوار یا مخصوص نسل جوان به نظر برسد؛ اما واقعیت این است که برای شروع، نه برنامه‌نویسی لازم داریم و نه دانش تخصصی پیچیده. کافی است با یک ابزار ساده آغاز کنیم، سؤال درست بپرسیم و به‌تدریج کاربردهای آن را در کسب‌وکار خود بیاموزیم.
پیشنهاد من این است که هر یک از ما از همین امروز، یک کار کوچک را با کمک هوش مصنوعی انجام دهیم؛ مثلاً یک متن تبلیغاتی بهتر بنویسیم، اقامتگاه خود را به زبان دیگری معرفی کنیم یا شیوه مدیریت رزروهایمان را بهبود ببخشیم.
یادمان باشد: در دنیای امروز، تنها داشتن جاذبه‌های گردشگری و امکانات اقامتی کافی نیست؛ باید بتوانیم ظرفیت‌های خود را درست معرفی کنیم، هوشمندانه مدیریت کنیم و با تغییرات جهان همگام شویم.
بیایید به‌جای نگرانی از پیشرفت فناوری، آن را بیاموزیم و در خدمت توسعه گردشگری روستایی، توانمندسازی جوامع محلی و رونق پایدار بوم‌گردی ایران قرار دهیم.
بوم‌گردی ریشه در اصالت دارد؛ با هوش مصنوعی می‌توانیم این اصالت را به مخاطبان بیشتری در ایران و جهان معرفی کنیم.