دبیر انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی خراسان رضوی گفت: با گسترش فروش آنلاین بلیت و در اختیار گرفتن بازار توسط چند پلتفرم قدرتمند، دفاتر مسافرتی سنتی در آستانه حذف قرار گرفتهاند و اگر این روند ادامه پیدا کند، تا پنج سال آینده دفاتر فروش بلیت از بین خواهند رفت.
فرهاد دوایی در خصوص آینده دفاتر مسافرتی با توجه به افزایش نرخ بلیت اظهار کرد: باید بگویم که دفاتر مسافرتی قطعاً تا پنج سال آینده با این وضع فروش آنلاین بلیت، از نظر فروش بلیت از بین خواهند رفت. متأسفانه در حال حاضر بازار دست سه، چهار پلتفرم است که با وضعیت مالی بسیار بالایی وارد این قضیه شدهاند و دفاتر ضعیف از فروش بلیت تقریباً محروم شدهاند و مجبورند از آنها بلیت بخرند.
وی اضافه کرد: دفاتر ما در زمینه فروش بلیت هواپیما با مشکلات زیادی مواجه هستند، اما دفاتر تورگردانی، بهویژه آنهایی که بر تورهای ورودی تمرکز دارند، میتوانند در حوزه مشهدگردی و سایر زمینهها فعالیت کنند.
دوایی خاطرنشان کرد: اگر بلیت هواپیما و سایر وسایل حملونقل به یک ساختار مناسب و منسجم برسد که دفاتر نیز با خیال راحت بتوانند پکیج طراحی کنند و زائر یا مسافر را به مشهد بیاورند یا از مشهد اعزام کنند، این امر میتواند بر تعداد مسافرانی که به مشهد سفر میکنند یا از مشهد به مقاصد دیگر میروند، تأثیرگذار باشد.
قطع دسترسی دفاتر به سامانههای فروش، اقدامی یکطرفه و ناعادلانه
دبیر انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی خراسان رضوی ادامه داد: این نکته بسیار حائز اهمیت است که ایرلاینها به شرکای سابق خود بازگردند؛ همانهایی که در زمانی که نه فروش آنلاین وجود داشت و نه بستر اینترنتی فراهم بود، به ایرلاینها کمک کرده و مسیر را برایشان هموار میکردند. اکنون نیز ایرلاینها باید با همان نگاه گذشته همکاری خود را با آژانسها تقویت کنند و از طریق دفاتر تخصصی تور، موضوع حملونقل را به آنها واگذار کنند تا زمینه ایجاد بازاری مناسب برای سفرهای ورودی و خروجی از مشهد فراهم شود.
دوایی تصریح کرد: اخیراً چند ایرلاین اقدام به قطع دسترسی دفاتر به سامانههای فروش خود کردهاند. متأسفانه دلیل این اقدام آن بوده که به دفاتر اعلام کردهاند به دلیل فروش پایین در سالهای گذشته ادامه همکاری برای ما صرفه اقتصادی ندارد و به صورت یکطرفه قرارداد را فسخ کردهاند؛ این در حالی است که همین ایرلاینها در گذشته تمامی پروازهای خود را به صورت چارتر واگذار کرده بودند و دفاتر امکان فروش مستقیم بلیت برای آنها نداشتند.
وی با بیان اینکه در حال حاضر نیز به صورت یکطرفه و ناعادلانه، دسترسی دفاتر ما به سامانههای فروش قطع شده است و این اقدام واقعاً غیرمنصفانه و دور از انصاف است، اضافه کرد: دفاتر ما علاوه بر ایجاد اشتغال، با هزینههای متعدد مواجهاند و تحت نظارت چهار نهاد مختلف فعالیت میکنند. همانطور که در سالهای گذشته آژانسها از ایرلاینها حمایت کردند و نقش مؤثری در رشد آنها داشتند، اکنون نیز ایرلاینها باید از آژانسها حمایت کرده و پشتیبان آنها باشند.
ایجاد رقابت سالم به اصلاح نرخها کمک خواهد کرد
دوایی با اشاره به اینکه آژانسهای ما بسیار ضعیف شدهاند، تصریح کرد: ایرلاینها بیشتر با فروشندگان آنلاین و افرادی که توان مالی بالایی دارند همکاری میکنند. در این زمینه خواستاریم وزیر راه و دولت وارد عمل شوند و همانطور که با دفاتر ایرلاینها برخورد کردند، با این گروهها نیز برخورد مناسبی داشته باشند تا آژانسهای ما با این همه نیرو و مشتری بتوانند بازار فروش بلیت را به دست آورند. ایجاد رقابت سالم قطعاً به اصلاح نرخها نیز کمک خواهد کرد.
دبیر انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی خراسان رضوی ادامه داد: بالطبع دفاتر خدمات مسافرتی نیز وقتی قیمت بلیت افزایش مییابد و قصد دارند مشتریان خود را حفظ کنند، مجبور میشوند از کمیسیون خود صرفنظر کنند و کمیسیون بسیار کمی از مسافران دریافت کنند، که در این وضعیت دفاتر خدمات مسافرتی متحمل ضرر واقعی میشوند.
وی اظهار کرد: ایرلاینها اکنون تقریباً سامانههای فروش اینترنتی را به دفاتر نیز میفروشند، به گونهای که تفاوتی میان مسافر و دفاتر فروش آژانسهای هواپیمایی قائل نمیشوند. بنابراین وقتی آژانسها میخواهند با یک ایرلاین قرارداد ببندند، باید چک ضمانت و ضمانتنامه بانکی ارائه دهند و شرایط متعددی را رعایت کنند؛ اما وقتی قیمتها را در سایتها بررسی میکنند، مشاهده میکنند که قیمت بلیت برای مسافر و آژانس یکسان است.
اگر فروش بلیت به آژانسها بازگردد، میتوان جلوی گرانفروشی را گرفت
دوایی گفت: اگر فروش بلیت دوباره به آژانسها بازگردد، امکان نظارت بهتر فراهم میشود؛ یعنی میتوان بر آژانسها نظارت کرد و در صورت فروش بالا یا گرانفروشی بهطور جدی برخورد کرد. بهتر است ایرلاین خود مستقلاً آژانس تاسیس نکند و وارد فرآیند فروش نشود.
بازار آنلاین عامل اصلی نابسامانی در نرخ بلیت
وی افزود: بازار بلیت هواپیما به سادگی قابل کنترل است و میتوان نرخها را به وضعیت سابق بازگرداند، زمانی که آژانسهای هواپیمایی انحصار فروش را در اختیار داشتند. در حال حاضر فروش آنلاین و ورود مستقیم ایرلاینها به بازار، عامل اصلی بینظمیها است و حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد از این مشکلات ناشی از همین موضوع است.
دبیر انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی خراسان رضوی ادامه داد: اگر فروش بلیت به دفاتر خدمات مسافرتی واگذار شود، شرایط بازار بهبود خواهد یافت. دفاتر خدمات مسافرتی به دلیل داشتن مجوز و دغدغه حفظ اعتبار خود، انگیزه بیشتری برای کنترل بازار و جلوگیری از سودجویی دلالان دارند. دلالانی که با خرید بلیتهای چارتر و فروش آنها به قیمتهای دلخواه به فروشندگان آنلاین سودهای کلان کسب میکنند، دیگر قادر به ادامه فعالیت نخواهند بود.
دوایی اظهار کرد: مسیر مشهد همواره یکی از پرترددترین و پرمسافرترین مسیرهای هوایی کشور بوده است و به همین دلیل شاهد آشفتگی بازار و نرخهای غیرمنطقی در این مسیر هستیم. اگر کنترل فروش بلیت به آژانسهای مسافرتی بازگردد و ایرلاینها مستقیماً با آژانسها همکاری کنند و اگر همان درصد سود اندکی که ایرلاین به آژانس میدهد حفظ شود، نرخها واقعیتر شده و وضعیت نابسامان فعلی بهبود خواهد یافت.
وی ادامه داد: متأسفانه در ماههای اخیر مشاهده کردیم که بلیت تهران-مشهد در شب تولد امام رضا(ع) تا حدود هشت میلیون تومان به فروش رسید و هیچ نظارتی بر این قیمتها وجود نداشت و مشخص نبود چه کسانی این بلیتها را میفروشند.
سازمان هواپیمایی از کنترل بازار عقب مانده است
دبیر انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی خراسان رضوی افزود: به نظر میرسد سازمان هواپیمایی کشوری نیز کنترل خود را بر بازار از دست داده است. نظارت بر آژانسهای مسافرتی بسیار آسانتر است و با ثبتنام آژانسها هنگام فروش بلیت، امکان رصد و جلوگیری از تخلفات بهسادگی فراهم میشود. در حال حاضر، قیمت نرمال بلیت مشهد-تهران حدود سه میلیون تومان یا بیشتر است و این قیمت تقریباً تثبیت شده است.
ضعف زیرساخت و قیمت بالا، مانع سفرهای زیارتی به مشهد
وی با اشاره به ضعف زیرساختها، کمبود پرواز و تقاضای بسیار بالای این حوزه اظهار کرد: هرچه قیمت بلیت هواپیما افزایش یابد، سفرهای زیارتی به مشهد کاهش خواهد یافت. خوشبختانه فعالان حوزه هتلداری نرخهای هتل را به خوبی کنترل کردهاند، اما قیمت بلیت هواپیما نتوانسته جایگاه خود را پیدا کند و به طور فزایندهای در حال افزایش است. این موضوع باعث شده است که مردم مشهد را به عنوان مقصد زیارتی انتخاب نکنند و به جای آن، ترجیح دهند با همان هزینه به سفرهای زیارتی خارج از کشور مانند نجف و کربلا بروند.
دبیر انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی خراسان رضوی با تأکید بر ضرورت توجه به شرایط اقشار کمبضاعت، اظهار کرد: باید شرایطی فراهم شود تا امکان سفر زیارتی برای همه زائران امام رضا (ع) از طبقات مختلف اجتماعی خصوصا قشر کم درآمد مهیا باشد. با افزایش نرخ بلیت، بسیاری از این افراد توان مالی لازم برای سفر به مشهد را از دست دادهاند.
دوایی ادامه داد: متأسفانه مردم نسبت به افزایش نرخ بلیت دچار بیتفاوتی شدهاند و تعداد شکایتها درباره گرانفروشی کاهش یافته است، چراکه به افزایش مداوم قیمتها عادت کردهاند.