این استان ظرفیتهای بی شماری در حوزه گردشگری دارد که با برنامه ریزی صورت گرفته در سالهای اخیر در مسیر توسعه قرار گرفته است.
استان زنجان در منطقه شمال غرب کشور واقع شده است و بسیاری از هم وطنان برای رسیدن به مقصد خود از این استان عبور می کنند و این استان ظرفیت های بی بدیل و منحصر به فردی را در بخش های مختلف به خصوص در حوزه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی دارد.
بنا بر گفته کارشناسان و متولیان امر، این ظرفیت های خاص و در برخی موارد شگفت انگیز آنگونه که باید و شاید به عموم مردم معرفی نشده و این موضوع نیازمند توجه بیشتر است.
طبق آمارها بیش از ۲ هزار اثر تاریخی و طبیعی در استان زنجان شناسایی شده که از این تعداد ۹۲۵ اثر در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.
همچنین استان زنجان دارای آثار باستانی فراوان و ارزشمندی است که آثاری مانند گنبد سلطانیه به عنوان بزرگترین گنبد آجری جهان و بازار زنجان به عنوان یکی از طولانیترین بازارهای سرپوشیده ایران در میان آنها می درخشد.
وجود ۶ مرد نمکی با قدمت ۲ هزار و ۷۰۰ سال، کاروانسرای سنگی دوره صفویه، غار کتله خور هفت طبقه در خدابنده با قدمت ۱۲۰ میلیون سال، کوه های رنگی ماهنشان به عنوان جاذبه طبیعی، پل ها، آرامگاه ها، حمام و مساجد تاریخی همچنین صنایع دستی های فاخر از دیگر ظرفیت های گردشگری این استان است که دیدن آنها برای هر گردشگری خالی از لطف نیست.
کاهش ریسک سرمایه گذاری گردشگری در زنجان
معاون گردشگری ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان زنجان با بیان اینکه در طول سال، ۴۴ رویداد گردشگری در زنجان برگزار میشود، گفت: ۲۲ مورد از آنها در تقویم ملی رویدادهای گردشگری به ثبت رسیده است.
داوود آبیان بر تأثیر مثبت این رویدادها بر استانهای همجوار همانند آذربایجان غربی و شرقی و شکلگیری “هلال گردشگری ایران در شمال غرب کشور” اشاره کرد و افزود: زنجان بهعنوان یکی از استان های پیشرو در برگزاری رویدادهای گردشگری در شمال غرب کشور محسوب می شود.
این مسوول با بیان اینکه امسال تعداد گردشگرانی که زنجان را بهعنوان مقصد گردشگری انتخاب کردند، افزایش یافت، گفت: ظرفیت تخت های مراکز اقامتی استان در تابستان امسال به صورت ۱۰۰ درصدی پر شد که این میزان اشغال در هیچ دوره و فصلی در استان سابقه نداشت.
این رخداد مهم بیانگر توسعه حوزه گردشگری و برخورداری مردم استان از اقتصاد گردشگری است.وی با بیان اینکه این رخداد مهم بیانگر توسعه حوزه گردشگری و برخورداری مردم استان از اقتصاد گردشگری است، اضافه کرد: تلاش می کنیم با برنامه ریزی مدون و برگزاری رویدادهای مختلف گردشگری در ابعاد مختلف ملی، منطقهای و محلی داشته های استان را به خوبی در سطح کشور معرفی کنیم.
این مسوول افزود: خوشبختانه این موضوع تا حدود زیادی در استان محقق شده و از طرفی ریسک سرمایه گذاری گردشگری نیز در استان کاهش یافته است و این مهم می تواند علاوه بر ایجاد ارزش افزوده تقویت زیرساخت های گردشگری استان را به همراه داشته باشد.
وی گفت: در همین راستا کمیته فنی سرمایه گذاری استان هر دوهفته یکبار برگزار و موافقت اصولی با درخواست های سرمایه گذاری صادر می شود که نشانگر اقبال سرمایه گذاران به حوزه گردشگری زنجان است.
نبود پیشنهادهای خلاقانه برای جذب سرمایه گذار خارجی و داخلی
رییس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی زنجان نیز به وجود ظرفیت های بالای گردشگری استان اشاره کرد و گفت: وجود بازار بزرگ زنجان به عنوان طولانیترین بازار ایران، گنبد جهانی سلطانیه، طارم زنجان به عنوان هندوستان ایران، باغهای خرمدره و ابهر، کوه های رنگی ماهنشان با عنوان “الاداغلار” از جمله مزیت های این استان است.
مهدی باقری افزود: قرارگیری در گذرگاه شمال غرب، وجود آزادراه ها، همجواری با هشت استان مهم، وجود راه آهن و فرودگاه، ناوگان حمل و نقل مناسب به ویژه اتوبوس، وجود زمین جهت ایجاد زیرساختهای گردشگری و طبیعت زیبای روستاهای استان از دیگر مزایای این استان است.
این مسوول به چالش های حوزه گردشگری استان اشاره کرد و گفت: نبود مدیریت به روز، متفکرانه و خلاق در حوزه گردشگری، فقدان مشاوره و جذب سرمایه گذاری های جدید، نبود پیشنهادهای خلاقانه برای جذب سرمایه گذار خارجی و داخلی و ایجاد درآمد و ارزش افزوده برای هم استانی ها، فقدان برنامه ریزی جامع جهت هدایت سرمایه گذاران به طرح های ویژه گردشگری و لکه گذاری مناطق مورد نظر از جمله این موارد است.
باقری با بیان اینکه همه این موضوعات باید در نقشه راه توسعه جذب گردشگر و در چشم انداز پنج ساله هدفگذاری می شد که چنین نشد، افزود:امروزه حتی ایجاد هتل پنج ستاره نیز نمی تواند به جذب و ماندگاری گردشگر کمکی کند.
اجرای طرح های فاخر و بزرگی مانند دهکده سلامت با ایجاد کلینیک، درمانگاه، هتل و بیمارستانهای تخصصی و فوق تخصصی با استاندارد جهانی و هزینه مناسب برای جذب گردشگران سلامت کشورهای همجوار میتواند به درآمدزایی و اشتغال زایی استان کمک قابل توجهی کند .وی اظهار داشت: در این راستا اجرای طرح های فاخر و بزرگی مانند دهکده سلامت با ایجاد کلینیک، درمانگاه، هتل و بیمارستانهای تخصصی و فوق تخصصی با استاندارد جهانی و هزینه مناسب برای جذب گردشگران سلامت کشورهای همجوار میتواند به درآمدزایی و اشتغالزایی در استان کمک قابل توجهی کند.
این مسوول ادامه داد: در ضمن زنجان جز استانهای محروم از نظر تعداد تخت بیمارستانی است که توجه به این مقوله می تواند به توسعه گردشگری سلامت در استان کمک کند که جزو صنعت پاک، فاخر و پر درآمد محسوب می شود.
باقری با بیان اینکه استفاده از افراد توانمند در بدنه گردشگری نیز می تواند موجب چالاکی بدنه فنی گردشگری و مهندسی گردشگری شود، افزود: می توان با ایجاد مدیریت شهری، رویکرد جذب گردشگر را برنامهریزی کرد.
رییس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی زنجان ادامه داد:ایجاد منطقه گردشگری و تفریحی در مجاورت آزادراه، استفاده از قطارهای سریع پیشرفته و ریل گذاری مناسب جهت تردد سریع و امن و ایجاد مکانی برای اسکان موقت گردشگران با امکانات مناسب می تواند به توسعه گردشگری استان کمک کند.
فقدان اعتبارات کافی برای طرح های کلان مقیاس گردشگری زنجان
یک کارشناس گردشگری استان نیز مهمترین چالش پیش روی گردشگری استان را نبود اعتبارات کافی عنوان کرد و گفت: اعتباراتی که به میراث فرهنگی استان برای موضوعات مختلف اختصاص می یابد طرح های خرد، متوسط و کلان مقیاس را شامل می شود اما بیشتر در حد خرد مقیاس است.
حسین خمسه با بیان اینکه به رغم ظرفیت های استان، طرحهای کلان گردشگری در آن تعریف نشده است، افزود: این موضوع به دلایلی از جمله هزینه های بالای اجرای این طرح ها مربوط می شده که به نوبه خود چالش هایی را موجب شده است.
این کارشناس با تاکید بر اینکه ایجاد طرحهای کلان مقیاس گردشگری در استان اثر ملی دارد، ادامه داد: به عنوان نمونه در سند آمایش استان، راه اندازی ژئو پارک ماهنشان مد نظر قرار گرفته است که بر اساس موقعیت جغرافیایی و ظرفیت استانی تعریف می شود و مطالعات زمین شناسی نیز نشان می داد استان زنجان ظرفیت راه اندازی چنین ژئو پارکی را دارد.
خمسه با بیان اینکه راه اندازی چنین پارکی اثر ملی و سپس بین المللی دارد، اظهار داشت: انجام چنین کاری به طور طبیعی به هزینه هنگفتی نیاز داشت که متاسفانه رها و به نوعی فراموش شد هرچند احتمال انجام چنین طرحی وجود دارد.
این مسوول با بیان اینکه تخصیص و یا تعریف ردیف اعتبار برای پروژه های گردشگری از دیگر چالش های این حوزه است، گفت: در بسیاری از استان ها برای یکسری از موضوعات ردیف اعتباری خاصی تعریف شده و به واسطه آن می توانند برای موضوعات مد نظر هزینه کنند.
وی اظهار داشت: از جمله آن می توان به معرفی تبلیغات و اطلاع رسانی گردشگری اشاره کرد که در برخی از استان ها از جمله کردستان ردیف اعتباری خاص برای این موضوع دارد اما متاسفانه در استان زنجان چنین ردیفی پیش بینی نشده است.
خمسه با بیان اینکه این استان برای پیشرفت و توسعه در حوزه گردشگری باید به مقوله مهم تبلیغات و اطلاع رسانی تمرکز کند، اظهار داشت: نتایج این مساله در استان های همجوار به خوبی قابل مشاهده است بنابراین در شرایط کنونی نباید از این موضوع غافل شد.